Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Ένας οικονομικός-εμπορικός αποκλεισμός κατά τον Μεσαίωνα




Στο βιβλίο-οδηγία "De Administrando Imperio" προς τον υιό του Ρωμανό Β' (959-963) ο Κωνσταντίνος Ζ' (945-959), μεταξύ άλλων, δίνει οδηγίες για το πως πρέπει να γίνεται ένας σωστός οικονομικός και εμπορικός αποκλεισμός. 

Όσοι έρχονται σε ρήξη με την αυτοκρατορία, πέραν των άλλων, έχουν να αντιμετωπίσουν και τον οικονομικό πόλεμο αυτής. Το παράδειγμά μας αφορά τους Χερσωνίτες (κατοίκους της Χερσώνος στην Κριμαία). Εκεί ο Κωνσταντίνος δίδει αυστηρότατες εντολές, οι οποίες έχουν να κάνουν, αφ' ενός με τον αποκλεισμό των εμπορευμάτων τους από τα αυτοκρατορικά λιμάνια, αφ' ετέρου την απαγόρευση εξαγωγής σιτηρών σε αυτούς.

Αυτό που λαμβάνει χώρα στις ημέρες μας με τα οικονομικά μέτρα και αντίμετρα αποκλεισμού το εφήρμοζαν ήδη οι Βυζαντινοί κατά τον Μεσαίωνα, όπως και διάφορες άλλες τεχνικές (π.χ proxy wars, πόλεμοι διά αντιπροσώπων δηλαδή, οικονομική και τεχνική βοήθεια σε συμμάχους κ.ο.κ).

"Ἰστέον, ὅτι εἰ ἀντάρωσί ποτε οἱ τοῦ κάστρου Χερσῶνος, ἢ ἐναντία τῶν βασιλικῶν κελεύσεων βουληθῶσι διαπράξασθαι, ὀφείλουσιν τηνικαῦτα, ὅσα εὑρεθῶσιν ἐν τῇ πόλει Χερσωνίτικα καράβια, μετὰ τοῦ γόμου αὐτῶν εἰσκομίζεσθαι, οἱ δὲ ναῦται καὶ ἐπιβάται Χερσωνῖται ἵνα δεσμεύωνται καὶ ἐναποκλείωνται εἰς τὰ ἐργαλεῖα, εἶθ' οὕτως ὀφείλουσιν ἀποσταλῆναι τρεῖς βασιλικοί· εἷς μὲν ἐν τῇ παραλίᾳ τοῦ θέματος τῶν Ἀρμενιάκων, ἕτερος δὲ ἐν τῇ παραλίᾳ τοῦ θέματος Παφλαγονίας καὶ ἄλλος ἐν τῇ παραλίᾳ τοῦ θέματος τῶν Βουκελλαρίων, ἵνα πάντα τὰ Χερσωνίτικα καράβια κρατῶσιν, καὶ τὸν μὲν γόμον καὶ τὰ καράβια εἰσκομίζωσιν, τοὺς δὲ ἀνθρώπους δεσμεύωσι καὶ ἐναποκλείωσιν εἰς δημοσίους φυλακάς, καὶ ἀναγάγωσι περὶ τούτων, καὶ ὡς ἂν δέξωνται. Πρὸς τούτοις ἵνα οἱ τοιοῦτοι βασιλικοὶ κωλύωσι καὶ τὰ Παφλαγονικὰ καὶ Βουκελλαρικὰ πλοῖα καὶ πλαγίτικα τοῦ Πόντου τοῦ μὴ διαπερᾶν ἐν Χερσῶνι μετὰ σίτου ἢ οἴνου ἢ οἱασδήποτε χρείας ἢ πραγματείας. Εἶθ' οὕτως ὀφείλει δέξασθαι καὶ ὁ στρατηγὸς τοῦ κόψαι καὶ τὰς δέκα λίτρας, τὰς διδομένας ἀπὸ τοῦ δημοσίου εἰς τὸ κάστρον Χερσῶνος, καὶ τὰς δύο τοῦ πάκτου, καὶ τηνικαῦτα ἀναχωρῆσαι ἀπὸ Χερσῶνος τὸν στρατηγὸν καὶ ἀπελθεῖν ἐν ἑτέρῳ κάστρῳ καὶ καθεσθῆναι ἐκεῖσε. Ὅτι ἐὰν οὐ ταξιδεύσωσιν οἱ Χερσωνῖται εἰς Ῥωμανίαν, καὶ πιπράσκωσι τὰ βυρσάρια καὶ τὰ κηρία, ἅπερ ἀπὸ τῶν Πατζινακιτῶν πραγματεύονται, οὐ δύνανται ζῆσαι. Ὅτι ἐὰν μὴ ἀπὸ Ἀμινσοῦ καὶ ἀπὸ Παφλαγονίας καὶ τῶν Βουκελλαρίων καὶ ἀπὸ τῶν πλαγίων τῶν Ἀρμενιάκων περάσωσι γεννήματα, οὐ δύνανται ζῆσαι οἱ Χερσωνῖται."

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Οι Δήμοι και ο ρόλος τους στο βυζαντινό κράτος

Οι «Δήμοι» στο Βυζάντιο αποτελούν κατάλοιπο των δημοκρατικών θεσμών. Αρχικά λειτουργούσαν ως λαϊκές ομάδες οι οποίες, στη συνέχεια, μετεξελίχθησαν σε αθλητικά σωματεία τα οποία είχαν επιφορτιστεί με την οργάνωση των ιππικών αγώνων.   Με την πάροδο του χρόνου, αυτά τα σωματεία απέκτησαν υπολογίσιμη πολιτική ισχύ. Από μαρτυρίες τις οποίες έχουμε η δραστηριότητά τους λάμβανε χώρα σε όλες τις μεγάλες πόλεις της Βυζαντινής αυτοκρατορίας, τόσο στον ελλαδικό χώρο (Ρόδος, Γόρτυνα, Νέα Αγχίαλος κ.ά)  όσο και στη Μικρά Ασία (Μίλητος, Έφεσος Κύζικος, Πριήνη, Στρατονίκεια κ.ά), την Ανατολή (Αντιόχεια, Ιερουσαλήμ, Καισάρεια Παλαιστίνης, Έμεσα κ.ά) και την Αίγυπτο (Αλεξάνδρεια, Οξύρυγχος, Αντινόη κ.ά). Οι Δήμοι διακρίνονταν από τον χρωματισμό που είχαν τα εμβλήματά τους. Έτσι είχαμε τους Πράσινους, τους Λευκούς, τους Βένετους και τους Ρούσιους. Δηλαδή τέσσερις ξεχωριστούς Δήμους.  Επισήμως δεν είχαν κάποια πολιτική εξουσία. Από τον 5ο αιώνα οι αρχηγοί τους διο...

Βυζαντινή Επιγραφική - Οι πρώτοι αιώνες 4ος-6ος

Μορφές των Γραμμάτων κατά τους αιώνες από τον 4 ο  έως τον 6 ο Κόρινθος, Αρχαιολογικό Μουσείο ΕΝΘΑΔΕ ΚΙΤΕ ΜΑΡΙΑ ΣΩΦΡΩΝ ΓΥΝΗ ΕΥΠΛΟΥ ΗΝΙΟΧΟΥ ΟΣ ΑΓΟΡΑΣΑΣ ΤΗΝ ΛΗΝΟΝ ΕΥΠΛΟΥΣ ΠΑΡΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΥΠΗΡΕΤΟΥ ΧΡΥΣΙΝΟΥ ΕΝΟΣ ΗΜΥΣΥ ΚΑΙ ΔΟΥΣ ΤΑΣ ΤΙΜΑΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΩ ΚΑΙ ΛΑΒΩΝ ΕΞΟΥΣΙΑΝ ΠΑΡ ΑΥΤΟΎ ΕΠΕΘΗΚΑ ΤΟΝ ΤΙΤΛΟΝ ΕΤΕΛΕΥ ΤΗΣΕΝ ΔΕ Η ΜΑΚΑΡΙΑ ΤΗ ΠΡΟ ΙΑ ΚΑΛΑΝΔΟΝ ΣΕΝΤΕΝΒΡ(ΙΟΝ) Νικόπολη (πρωτεύουσα επαρχίας Ηπείρου) Βασιλική Αγίου Δημητρίου ΩΚΕΑΝΟΝ ΠΕΡΙΦΑΝΤΟΝ ΑΠΙΡΙΤΟΝ ΕΝΘΑ ΔΕΔΟΡΚΑΣ ΓΑΙΑΝ ΜΕΣΣΟΝ ΕΧΟΝΤΑ ΣΟΦΟΙΣ ΙΝΔΑΛΜΑΣΙ ΤΕΧΝΗΣ ΠΑΝΤΑ ΠΕΡΙΞ ΦΟΡΕΟΥΣΑΝ ΟΣΑ ΠΝΙΕΙ ΤΕ ΚΑΙ ΕΡΠΕΙ ΔΟΥΜΕΤΙΟΥ ΚΤΕΑΝΟΝ (έργο) ΜΕΓΑΘΥΜΟΥ ΑΡΧΙΕΡΗΟΣ Ασημένιος Σταυρός από τη Συρία (βρίσκεται στη Βαλτιμόρη) ΥΠΕΡ ΕΥΧΗΣ ΚΑΙ ΣΩΤΗΡΙΑΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΥΗΟΥ ΣΥΜΕΟΝΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΤΩΝ ΤΟΝ ΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΝ ΑΥΤΟΝ Οι Επιστήμες που ασχολούνται με τη γραφή είναι: ·         Επιγραφική ·         Διπλωματική (αρχειακά έγγραφα) · ...

Η επιστολή του Ιωάννου Δούκα Βατάτζη στον Πάπα

Ολόκληρη η επιστολή του Ιωάννου Γ' Δούκα Βατάτζη στον Πάπα Γρηγόριο Θ' το 1237. Η Δύση, εκτός της εκκλησιαστικής πρωτοκα θεδρίας, απαιτούσε και την πολιτική. Στα πλαίσια μάλιστα της παπικής πονηριάς ο Γρηγόριος ανέφερε ότι η Σοφία των Ελλήνων θα αναγνώριζε τα δίκαια της ρωμαϊκής Εκκλησίας: "Ιωάννης εν Χριστώ τω Θεώ πιστός βασιλεύς και αυτοκράτωρ Ρωμαίων ο Δούκας τω αγιωτάτω πάπα της πρεσβυτέρας Ρώμης Γρηγορίω σωτηρίας και ευχών αίτησιν. Οι αποσταλέντες της σης αγιότητος κομισταί του γράμματος τούτου διετείνεντο ότι είναι της σης αγιότητος, αλλ’ η βασιλεία μου, αναγνούσα τα γεγραμμένα, δεν ηθέλησε να πιστεύση ότι είναι σον, αλλ’ ανθρώπου ζώντος εν εσχάτη απονοία έχοντος δε την ψυχήν πλήρη τύφου και αυθαδείας διότι πώς να μην υπολάβωμεν τοιούτον τον γράψαντα … μη διδαχθέντα περί του μεγέθους της αρχής ημών και της δυνάμεως; Δεν είχομεν χρείαν σοφίας ίνα διαγνώσωμεν τις και ποίος είναι οσός θρόνος. Εάν έκειτο επί των νεφελών ή μετέωρός που, ίσως υπήρχεν ανάγκη ...