Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Ιωάννης Γεωμέτρης



Ο ποιητής Ιωάννης Γεωμέτρης ή Ιωάννης Κυριώτης έζησε τον 10ο αιώνα. Ο βίος του συνέπεσε με την βασιλεία των πλέον ενδόξων αυτοκρατόρων της Μακεδονικής Δυναστείας, όπως ο Νικηφόρος Φωκάς (963-969), ο Ιωάννης Τζιμισκής (969-976) και ο Βασίλειος ο Β' (976-1025).


Είναι λίαν πιθανό να είχε καταγωγή εξ ευγενούς οικογενείας. Ο ίδιος υπηρέτησε στον βυζαντινό στρατό ως Πρωτοσπαθάριος και αποσύρθηκε αφού εκάρη μοναχός. Εκτός από ποιήματα έγραψε ύμνους στην Παναγία, ρητορικούς λόγους και επιγράμματα.



Εἰς νέους φιλοσόφους:

Τὸ δόγμα τοῦτο τῶν νέων φιλοσόφων·
«οὐκ ἔστιν ἀνήρ, ὃς σοφός· σοφὸς δ’ οὔτις,
ὅστις μετ’ ἀνδρῶν». ἵσταται καινὴ μάχη
τῶν ἀρετῶν· τί φημὶ δ’ αὐτὸς ὡς βραχύ;
«εἰ πᾶς σοφὸς δειλός τις, ὃς δειλὸς σοφός».


Απόσπασμα από Ρητορικά προγυμνάσματα:

"ἐῶ γε μὴν καὶ τοὺς πρώτους καὶ καλλίστους τῶν ἁρμονιῶν λόγους καὶ δι’ ὧν καὶ οἱ λοιποὶ συμπληροῦνται, τὸν ἐπίτριτον λέγω καὶ ἡμιόλιον, οὓς καὶ ἄμφω συλλαβὼν καὶ πρῶτος ἔχει ἐκ τοῦ πρῶτος ὑπὸ τὸ αὐτὸ καὶ ἥμισυ <καὶ> τρίτον ἔχειν ὧν ἐκεῖνοι μάλιστα δεόνται καὶ τὴν λοιπὴν καὶ πολλὴν τῶν ἀγαθῶν τῆς ἑξάδος ἕξιν.

πρῶτος δὲ οὗτος ἀριθμῶν καὶ ἐν τρισὶ διαιρεῖται καὶ τὴν αὐτὴν ἔχει καὶ ἀρχὴν καὶ μέσην καὶ τελευτήν• εἰ γὰρ καὶ τριάς—ἀλλ’ οὐκ εἰς ἀριθμοὺς ἡ διαίρεσις, ὥσπερ καὶ μόνος ὁ ὑπεράριθμος ἀμερὴς Θεὸς ἢ ἀμέριστος ἐν τρισὶ μὲν ἀδιαιρέτως διαιρετός, τοῖς αὐτοῖς δὲ καὶ τῇ φύσει καὶ τῇ δόξῃ καὶ τῇ δυνάμει κἂν ἑτερωνυμένοις τοῖς ἰδιώμασιν. ὃ δὲ παραδοξότερον ὅτι μηδέποτε τῆς τριάδος ἢ τῆς ἑνάδος ἐκπίπτει, ἢ γὰρ τὸ μέρος ἢ τὴν δύναμιν ἀντιπεπονθότως ἀεί ποτε τριαδουμένην ἢ μοναδουμένην ἔχει, καθὰ καὶ ὁ ἐπὶ πάντων Θεὸς ἢ μονὰς ἢ τριάς, μᾶλλον δὲ μονὰς ἡ τριὰς καὶ τριὰς ἡ μονάς."

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Η ευγενική καταγωγή στο Βυζάντιο. 11ος αιών, απόσπασμα από τον Μιχαήλ Ατταλειάτη

Φωτό: Χειρόγραφη υπογραφή Μιχαήλ Ατταλειάτου
Στην μεσοβυζαντινή εποχή η συγκλητική αριστοκρατία μεταβάλλεται σε αυλική αριστοκρατία. Το ίδιο συμβαίνει και με την ιεραρχία. Οι τίτλοι των σχολών πολλαπλασιάζονται κατά την βασιλεία του Ιουστινιανού Β’ (685-995 & 705-711), όπως για παράδειγμα: Σπαθάριοι, Κανδιδάτοι, Μανδάτορες κ.ά. Επίσης, δημιουργούνται νέοι τίτλοι ή αναβιώνουν παλαιοί που είχαν εκπέσει, π.χ ο Ανθύπατος τον 9ο, ο Δισύπατος επίσης τον 9ο, Πρόεδρος της Συγκλήτου, Βέστης ή Βεστιάρχης, Σεβαστός τον 11ο.
Στο 2ο ήμισυ του 9ου οι Γενεαλογίες των Ευγενών παίρνουν φανταστικά και πλάθουν μυθιστορηματικά την καταγωγή τους από επιφανείς ρωμαϊκές οικογένειες της παλαιάς Ρώμης. Για παράδειγμα, ο Βίος του Βασιλείου, ιδρυτού της Μακεδονικής Δυναστείας, αφήνει τέτοια υπονοούμενα. Επίσης, οι Φωκάδες, μεγαλογαιοκτήμονες (Δυνατοί) από την Μικρά Ασία, ισχυρίζοντο ότι κατάγονταν από τους Φαβίους. Γενικά, η άσκηση “Δυναστείας” παραμένει ως άσκηση νόμιμης βίας κατά την βυζαντινή εποχή.
Οι Δυνα…

Αλέξιος Α' Κομνηνός 1081-1118

“Ὁ βασιλεὺς Ἀλέξιος καὶ ἐμὸς πατὴρ καὶ πρὸ  τοῦ τῶν σκήπτρων ἐπειλῆφθαι τῆς βασιλείας  μέγα ὄφελος τῇ βασι λείᾳ Ῥωμαίων γεγένηται”.
(Άννα Κομνηνή Αλεξιάς Α’)
Κρατεῖ λοιπὸν μετὰ τὸν Βοτανειάτην  ὁ Κομνηνὸς Ἀλέξιος ἔτη λζʹ καὶ τῷ διαδήματι  στέφεται, ὁ δὲ Ἰσαάκιος τὰ δεύτερα τῆς τιμῆς  εἶχε καινῷ ὀνόματι ἐπιφημισθεὶς αὐτῷ·
(Μιχαήλ Γλύκας Βίβλος Χρονική)
“Είτα ο μεν Αλέξιος βασιλικόν αναδείται διάδημα,  τω δι’ Ισαακίω τα δευτερεία νενέμηνται της τιμής,  καινού αυτώ επιφημισθέντος ονόματος”
(Ιωάννης Ζωναράς Επιτομή Ιστορίας)

Εισαγωγικά

Γεννήθηκε το 1057, έτος κατά το οποίο ανέβηκε στον θρόνο ο θείος του Ισαάκιος Κομνηνός, ο οποίος ανέτρεψε τον Μιχαήλ τον Στ’, τον επονομαζόμενο και Στρατιωτικό. Πατέρας του ήταν ο Ιωάννης Κομνηνός, αδελφός του Ισαακίου και μητέρα του η Άννα η Δαλασσηνή της αριστοκρατικής οικογένειας των Δαλασσηνών. Κατήγετο από στρατιωτική αριστοκρατική οικογένεια. Η μητέρα του, μάλιστα, ήταν πολύ ισχυρή προσωπικότητα η οποία συγκυβέρνησε μαζί με τον Αλέξιο περίπου είκοσι χρόνια.
Σχετικά …

Κωνσταντίνος Θ' Μονομάχος

"Ἐν τούτῳ τῷ ἔτει ὁ Ῥωμαίων κατέστρεψε βασιλεὺς Κωνσταντῖνος  οὗτος ὁ Μονομάχος, ἐν ἰδιοκτήτοις οἴκοις καὶ μὴ τοῖς ἀνακτόροις  διαζευχθεὶς τῆς ψυχῆς, καὶ τῷ παρ' αὐτοῦ ἀνεγερθέντι ναῷ  τὸν νεκρὸν καταθέμενος, ἀνὴρ πολιτικὸς καὶ γένους ἐπισήμου  γενόμενος, δωρηματικός τε καὶ βασιλικῶς εὐεργετεῖν ἐπιστάμενος,  φροντίζων μὲν καὶ τῶν ἐν πολέμοις προτερημάτων  καὶ τοῖς ἐναντίοις ὡς ἐνὸν ἀντικαθιστάμενος, πλείονι δὲ ῥοπῇ  τῆς τρυφῆς ἀντεχόμενος, καὶ τῶν ἀφροδισίων μὴ ἀπεχόμενος.  ἔμελε δ' αὐτῷ καὶ ἀστεϊσμῶν καὶ τῶν ἐν μίμοις γελοιασμῶν καὶ  τῆς ἐπικαίρου  ῥαστώνης, καὶ οἷς ἡ ζωτικὴ ψυχὴ συνέζευκταί τε καὶ συνερρίζωται".
(Μιχαήλ Ατταλειάτης)

O Κωνσταντίνος Θ' Μονομάχος (1042-1055) διεδέχθη τον Μιχαήλ Ε' Καλαφάτη (ανηψιό του Μιχαήλ Δ' Παφλαγόνα), ο οποίος είχε οικτρό θάνατο προσπαθώντας να παραγκωνίσει την λαοπρόβλητη Ζωή. Ο Κωνσταντίνος ενυμφεύθη την Ζωή αλλά μετά από λίγο έφερε και την ερωμένη του στην αυλή.
Επί της βασιλείας του, στην προσπάθεια εξασφάλισης χρημάτων, γενι…