Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Νεαρά αριθμός 90 για τους μάρτυρες στις δίκες



Η Βυζαντινή πολιτική για τα δικαστήρια. Στο παρακάτω απόσπασμα καθορίζεται το ποιοι νομιμοποιούνται να παραστούν ως μάρτυρες σε μία δίκη. Όσοι έχουν εκπέσει από την θέση τους, οι χαμερπείς, οι άσημοι και οι αφανείς αποκλείονται. Μάρτυρες δύνανται να είναι μόνον οι ευυπόληπτοι άνδρες: 

"θεσπίζομεν δε, και μάλιστα επί της μεγάλης ταύτης και ευδαίμονος πόλεως, ένθα πλείστη καθέστηκε (θεός δε ηγείσθω του λόγου) πολλών και αγαθών ανδρών ευπορία, ευυπολήπτους δειν είναι τους μάρτυρας, και ή κρείττους της τοιαύτης διαβολής διά το της αξίας ή στρατείας ή ευπορίας ή επιτηδεύσεως αναμφισβήτητον, ή είπερ ου τοιούτοι καθεστάσιν, υφ' ετέρων γουν ότι καθεστάσιν αξιόπιστοι μαρτυρούμενοι` και μη τινάς επιδιφρίους μηδέ χαμερπείς μηδέ παντοίως ασήμους επί μαρτυρίαν ιέναι, αλλ' ώστε είπερ αμφισβητηθείη τα κατ' αυτούς, δύνασθαι ραδίως αποδεικνύναι τον των μαρτυρησάντων βίον ως άμεμπτός τε και επιεικής είη. Ει δε άγνωστοί τινες είεν και πανταχόθεν αφανείς και τι φανείεν όλως περί την μαρτυρίαν των αληθών διαφθείραι σπεύδοντες, δύνασθαι και βασάνοις αυτούς υποκείσθαι, και τους δικαστάς, ει μεν άρχοντες είεν, αυτούς τούτο πράττειν, ει δε έτεροι παρά τους τας αρχάς έχοντας, ενταύθα μεν παραλαμβάνειν τον υπουργούντα τωι μεγαλοπρεπεστάτωι πραίτωρι των δήμων, κατά χώραν δε τον των τόπων έκδικον, και δι' αυτών προσάγειν αυτοίς την εκ των βασάνων πείραν, όπως αν ταύτηι γουν μηδέν κατακρύψαιεν των αληθών, ή και αλοίεν δια ταύτης της οδού χρημάτων την μαρτυρίαν ποιούμενοι ή και άλλως περί αυτήν κακουργούντες." 

Νεαρά αρ.90 Εξεδόθη το 539 μ.Χ

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Η ευγενική καταγωγή στο Βυζάντιο. 11ος αιών, απόσπασμα από τον Μιχαήλ Ατταλειάτη

Φωτό: Χειρόγραφη υπογραφή Μιχαήλ Ατταλειάτου
Στην μεσοβυζαντινή εποχή η συγκλητική αριστοκρατία μεταβάλλεται σε αυλική αριστοκρατία. Το ίδιο συμβαίνει και με την ιεραρχία. Οι τίτλοι των σχολών πολλαπλασιάζονται κατά την βασιλεία του Ιουστινιανού Β’ (685-995 & 705-711), όπως για παράδειγμα: Σπαθάριοι, Κανδιδάτοι, Μανδάτορες κ.ά. Επίσης, δημιουργούνται νέοι τίτλοι ή αναβιώνουν παλαιοί που είχαν εκπέσει, π.χ ο Ανθύπατος τον 9ο, ο Δισύπατος επίσης τον 9ο, Πρόεδρος της Συγκλήτου, Βέστης ή Βεστιάρχης, Σεβαστός τον 11ο.
Στο 2ο ήμισυ του 9ου οι Γενεαλογίες των Ευγενών παίρνουν φανταστικά και πλάθουν μυθιστορηματικά την καταγωγή τους από επιφανείς ρωμαϊκές οικογένειες της παλαιάς Ρώμης. Για παράδειγμα, ο Βίος του Βασιλείου, ιδρυτού της Μακεδονικής Δυναστείας, αφήνει τέτοια υπονοούμενα. Επίσης, οι Φωκάδες, μεγαλογαιοκτήμονες (Δυνατοί) από την Μικρά Ασία, ισχυρίζοντο ότι κατάγονταν από τους Φαβίους. Γενικά, η άσκηση “Δυναστείας” παραμένει ως άσκηση νόμιμης βίας κατά την βυζαντινή εποχή.
Οι Δυνα…

Αλέξιος Α' Κομνηνός 1081-1118

“Ὁ βασιλεὺς Ἀλέξιος καὶ ἐμὸς πατὴρ καὶ πρὸ  τοῦ τῶν σκήπτρων ἐπειλῆφθαι τῆς βασιλείας  μέγα ὄφελος τῇ βασι λείᾳ Ῥωμαίων γεγένηται”.
(Άννα Κομνηνή Αλεξιάς Α’)
Κρατεῖ λοιπὸν μετὰ τὸν Βοτανειάτην  ὁ Κομνηνὸς Ἀλέξιος ἔτη λζʹ καὶ τῷ διαδήματι  στέφεται, ὁ δὲ Ἰσαάκιος τὰ δεύτερα τῆς τιμῆς  εἶχε καινῷ ὀνόματι ἐπιφημισθεὶς αὐτῷ·
(Μιχαήλ Γλύκας Βίβλος Χρονική)
“Είτα ο μεν Αλέξιος βασιλικόν αναδείται διάδημα,  τω δι’ Ισαακίω τα δευτερεία νενέμηνται της τιμής,  καινού αυτώ επιφημισθέντος ονόματος”
(Ιωάννης Ζωναράς Επιτομή Ιστορίας)

Εισαγωγικά

Γεννήθηκε το 1057, έτος κατά το οποίο ανέβηκε στον θρόνο ο θείος του Ισαάκιος Κομνηνός, ο οποίος ανέτρεψε τον Μιχαήλ τον Στ’, τον επονομαζόμενο και Στρατιωτικό. Πατέρας του ήταν ο Ιωάννης Κομνηνός, αδελφός του Ισαακίου και μητέρα του η Άννα η Δαλασσηνή της αριστοκρατικής οικογένειας των Δαλασσηνών. Κατήγετο από στρατιωτική αριστοκρατική οικογένεια. Η μητέρα του, μάλιστα, ήταν πολύ ισχυρή προσωπικότητα η οποία συγκυβέρνησε μαζί με τον Αλέξιο περίπου είκοσι χρόνια.
Σχετικά …

Κωνσταντίνος Θ' Μονομάχος

"Ἐν τούτῳ τῷ ἔτει ὁ Ῥωμαίων κατέστρεψε βασιλεὺς Κωνσταντῖνος  οὗτος ὁ Μονομάχος, ἐν ἰδιοκτήτοις οἴκοις καὶ μὴ τοῖς ἀνακτόροις  διαζευχθεὶς τῆς ψυχῆς, καὶ τῷ παρ' αὐτοῦ ἀνεγερθέντι ναῷ  τὸν νεκρὸν καταθέμενος, ἀνὴρ πολιτικὸς καὶ γένους ἐπισήμου  γενόμενος, δωρηματικός τε καὶ βασιλικῶς εὐεργετεῖν ἐπιστάμενος,  φροντίζων μὲν καὶ τῶν ἐν πολέμοις προτερημάτων  καὶ τοῖς ἐναντίοις ὡς ἐνὸν ἀντικαθιστάμενος, πλείονι δὲ ῥοπῇ  τῆς τρυφῆς ἀντεχόμενος, καὶ τῶν ἀφροδισίων μὴ ἀπεχόμενος.  ἔμελε δ' αὐτῷ καὶ ἀστεϊσμῶν καὶ τῶν ἐν μίμοις γελοιασμῶν καὶ  τῆς ἐπικαίρου  ῥαστώνης, καὶ οἷς ἡ ζωτικὴ ψυχὴ συνέζευκταί τε καὶ συνερρίζωται".
(Μιχαήλ Ατταλειάτης)

O Κωνσταντίνος Θ' Μονομάχος (1042-1055) διεδέχθη τον Μιχαήλ Ε' Καλαφάτη (ανηψιό του Μιχαήλ Δ' Παφλαγόνα), ο οποίος είχε οικτρό θάνατο προσπαθώντας να παραγκωνίσει την λαοπρόβλητη Ζωή. Ο Κωνσταντίνος ενυμφεύθη την Ζωή αλλά μετά από λίγο έφερε και την ερωμένη του στην αυλή.
Επί της βασιλείας του, στην προσπάθεια εξασφάλισης χρημάτων, γενι…